• یکشنبه ۵ آذر ماه، ۱۳۹۶ - ۱۱:۵۶
  • دسته بندی : اجتماعی
  • کد خبر : 969-1090-5
  • خبرنگار : ----
  • منبع خبر : ----

احیای تاریخ یک شهر

مانند بلندقامتي پیر در دل اصفهان نشسته است؛ موها، سپید از گرد پیری و صورت چروکیده از فرسوگی! در دلش اما پر از قصه‌های شیرین و خواندنی، در سرش پر از خاطرات شنیدنی و در دستش پر از جواهراتی که هرکدام برای بخشیدن جانی دوباره به اصفهان خسته کافی است.

به گزارش خبرنگار ایسنا- منطقه اصفهان، این بلندقامت پیر کسی نیست جز چهارباغ! چهارباغی که گرچه با یک باغ نیمه جان زنده است اما هنوز نام جهان‌آراي عباسی را در امتداد خودش یدک می‌کشد. اسکندربیک، مولف کتاب عالم‌آرای عباسی درباره چهارباغ چنین نوشته است که: "به رای جهان‌آرا (شاه‌عباس اول) از میدان نقش جهان تا کنار زاینده رود خیابانی احداث فرموده، چهارباغ در هر دو طرف خیابان و عمارات عالیه در هر باغ طرح انداختند. در دو طرف خیابان جوی آب جاری گردد و درختان چنار و کاج و عرعر غرس شود و از میان خیابان نهری سنگ‌بست ترتیب یابد و در مقابل عمارات چهارباغ حوضی بزرگ به سان دریاچه ساخته باشند. عمارات با صفا و باغات دلگشا به حیز ظهور آمده و در کمال لطافت و نهایت خوبی اتمام یافته است."

امروز اما خبری از این توصیفات گوش‌نواز نیست. چهارباغ عباسی تبدیل به خیابانی فرسوده و بی‌روح شده است که هیچ نقشی جز پذیرش کاربری‌های بی هویت تجاری بازی نمی‌کند. چهارباغ عباسی امروز در لبه پرتگاه مرگ قرار گرفته است. این در حالی است که مدیران شهری اصفهان در تلاش برای افزایش گردشگران ورودی به این کلان‌شهر هستند و سنگ گردشگری را به سینه می‌زنند. بی شک احیای فضای گردشگری شهر اصفهان ممکن نیست مگر با احیای دولت‌خانه صفوی.

از سویی دیگر خیابان چهارباغ عباسی، شاهرگ حیات دولت‌خانه صفوی است. بنابراین گردشگری اصفهان هرگز به سرمنزل مقصود نخواهد رسید مگر آنکه چهارباغ عباسی را به عنوان اصلی‌ترین خیابان فرهنگی و نماد و هویت اصفهان پویا و سرزنده داشته باشد.

در بازدیدی که اعضای کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر اصفهان از چهارباغ عباسی داشتند موارد متعددی از اقداماتی که باید در چهارباغ عباسی انجام شود مطرح شد اما همه بر یک موضوع واحد اتفاق نظر داشته و آن لزوم توجه دو چندان به این محور یادمانی بود. گرچه همواره میان تصمیمات مدیران شهری و آنچه در نهایت اجرا می‌شود فاصله بوده و هست اما توجه به خیابانی که نیم قرن به طور کامل فراموش شده بود خود نویدی از یک اتفاق دارد.

فریده روشن، رییس کمیسیون فرهنگی در خصوص وضعیت فعلی چهارباغ می گوید: متاسفانه آنچه امروز از محور تاریخی چهارباغ عباسی می بینیم با آنچه هویت تاریخی و فرهنگی این مکان بوده، از زمین تا آسمان فاصله دارد. با توجه به گزارشات و مستندات تاریخی، چهارباغ عباسی در زمان شکل گیری یکی از ارکان اصلی دولتخانه صفوی به شمار می رفته و از نظر کالبدی و معماری و کاربری، در زمان خود در دنیا نظیر نداشته است.

 وی می افزاید: در گزارشات سفرنامه های سیاحان خارجی می توان به خوبی این واقعیت را دید. شوربختانه، روند تاریخی چهارباغ عباسی، یک روند تخریبی و دور شده از هویت اولیه خود است و طی دهه های اخیر این امر شدت گرفته و در حال حاضر یک محور اقتصادی و تجاری را شاهد هستیم که نتوانسته از ظرفیت اصیل این مکان بهره مناسب ببرد و حتی طرح و پروژه های عمرانی که به نوعی به دنبال بازآفرینی هویت تاریخی و فرهنگی این مکان بوده، اشکالات متعددی از نظر طرح و اجرا داشته و دارد.

رییس کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر اصفهان معتقد است در گام اول باید به بازآفرینی این محور تاریخی و فرهنگی اقدام كرد که در دل همین اتفاق، یک ظرفیت بسیار غنی بالقوه از نظر فرهنگی و هنری، بالفعل می شود. مزیت بازآفرینی این محور با توجه به پیشینه تاریخی و هویت این مکان که بخشی از دولتخانه صفوی است موجب سرعت بخشیدن به طرح بازآفرینی دولتخانه صفوی نیز می شود. از طرفی محور چهارباغ عباسی از نظر موقعیت مکانی اصلی‌ترین خط اتصال دیگر محورهای تاریخی- فرهنگی و گردشگری شهر همچون میدان نقش جهان به سی و سه پل و ... است که در زمینه توسعه گردشگری از اهمیت فراوان برخوردار است.

روشن با درنظر گرفتن مزیت های فرهنگی هنری چهارباغ به بحث رونق تولید صنایع دستی و هنرهای اصیل و ملی اشاره کرده و می گوید: محور چهارباغ یکی از فضاهای شهری با قابلیت بالای ایجاد زیرساخت های تفریحی برای ارتقا نشاط و کم کردن آسیب های اجتماعی است.

وی در خصوص این موضوع که برخی بناهای ناهمگون در دل این محور بی نظیر تاریخی را چگونه می توان بهوبد بخشید و به فضای چهارباغ بازگرداند اظهار می کند: با توجه به اینکه تمرکز کمیسیون فرهنگی- اجتماعی- ورزشی بیشتر بر روی طرح و برنامه های فرهنگی محور تاریخی چهارباغ عباسی است و اولویت اول خود را هم تبدیل محور چهارباغ به محور فرهنگی و هنری شهر قرار داده‌ایم، در خصوص کالبد و بدنه شرق چهارباغ از منظر کاربری فضا با توجه به طرح‌های پیشنهادی خود سیاستگذاری می کنیم و مباحث فنی و سازهای و معماری، در کمیسیون تخصصی معماری و شهرسازی پیگيری خواهد شد.

کوروش خسروی دیگر عضو کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر اصفهان به خبرنگار ایسنا در خصوص چهارباغ عباسی می‌گوید: امروز چهار باغ یک گنج است که نه تنها متعلق به اصفهان بلکه متعلق به کشور ایران دنیا و بشریت است. این محور ۴۰۰ ساله هنوز زنده است و شماري از ساختمان های آن پویا و برخی از ساختمان های آن که امروز متروکه شده اند قابل احیا هستند. هتل جهان نمونه ای از این ساختمان های متروک ولی طلایی برای احیا است.

وی اما ایجاد و اجرای آرت شاپ های فرهنگی را یکی از نمونه های موفق برای تجدید حیات چهارباغ می داند و اعلام می کند: چهارباغ در عرصه هنر دنیا می‌تواند بسیار موثر باشد این خیابان هم چون گنجی است که از آن امروزه استفاده نمی شود و رها در میانه شهر قرار گرفته است. بدنه شرقی چهارباغ و جهان نما امروز با همه ایراداتی که به نوع معماری آنها می گیرند می توانند یک فرصت باشد این دو اتفاق می توانند با اصلاح مدیریت شهری به چهارباغ باز گردند. هرچند بدنه شرقی طرحی پر از انتقاد است اما با اتفاقات هنری و آرت شاپ ها می‌توان رونق را به این محدوده از چهارباغ برگرداند.

" چهارباغ به عنوان یک فضای فرهنگی و اجتماعی از دیرباز وجود داشته است. محور چهارباغ سال‌ها قبل از نسل حاضر شکل گرفته و مفهوم چهارباغ طی 400 سال گذشته شادابی و سرزندگی بوده است" این نکته را کوروش محمدی یکی دیگر از اعضای شورای اسلامی شهر اصفهان متذکر می شود و می گوید: طی سالیان گذشته عوامل مختلفی وجود داشته یا ایجاد شده که اثر منفی بر روی این محور تاریخی گذاشتند مهاجرت‌ها و بی توجهی ها، سستی ها و استفاده نکردن از کارکردهای فرهنگی و هنری موجب شده چهارباغ روزگار فرتوت امروز را بگیرد.

وی ادامه مي‌دهد: کارکرد چهارباغ، کارکردي هنری و فرهنگی بوده و اصلا اهمیت این محور بر روی بستر هنر و فرهنگ قرار گرفته است. در چهار باغ همواره اين اقتصاد هنر بوده که رونق داشته، در واقع چهارباغ رونق فرهنگ و هنر اصفهان را طی سالیان به دوش کشیده است هرچند کارکردهای نامربوط طی سالیان گذشته آن را تبدیل به یک محور بی روح کرده که فرهنگ و هنر به طور کلی از آن خارج شده است.

اين عضو شوراي شهر اصفهان تاكيد مي‌كند: ما با احیای حیات چهارباغ نمی‌خواهیم تحول عظیمی در این خیابان ایجاد کنیم بلکه می‌خواهیم چهار باغ به کارکرد اصلی خود که همان محور فرهنگی هنری و مهم شهر بوده است برگردد. بايد کاری کنیم تا چهارباغ برای گردشگران داخلی و خارجی خاطره ساز شود این پتانسیل بزرگ نباید گوشیه‌اي رها بماند. در ۶۰ سال اخیر این ظرفیت عظیم کنار گذاشته شده است.

به گزارش ايسنا، آنچه تاکید هر سه عضو کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر بوده این است که شورای شهر برای محور تاریخی چهارباغ برنامه دارد و تمام تلاش این کمیسیون بر این است که بتواند در سال 97 برای چهارباغ بودجه ای مناسب مصوب کند، هرچند هر سه عضو این کمیسیون بر روی این موضوع نیز اجماع داشتند که شورا در محور تاریخی چهارباغ نقش نظارتی و سیاست گذاری دارد و اجرا باید به دست متخصصین و مهندسین امر قرار گیرد.

حالا چهارباغ در انتظار است تا مدیران جدید دیار کهن نصف جهان گرد و غبار فراموشی را از موهای سپیدش بزدایند و مرهمی باشند بر زخم‌های تنش، زخم هایی که طی سالیان صورت او را چروکیده و گرده اش را زیر بی تدبیری خم کرده است.

 گزارش از: عليرضا پويانسب، خبرنگار ايسنا منطقه اصفهان

انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: